Rola OWES w rozwoju przedsiębiorstw społecznych
Szycie ubrań związanych z lokalną kulturą lasowiacką, usługi opiekuńcze dla dzieci i integracyjne dla rodziców, gastronomia, hipoterapia oraz usługi krajobrazowe. Co łączy te odległe branże? Wszystkie powstały i działają w sektorze ekonomii społecznej. A pomógł w ich rozwoju Tarnobrzeski Ośrodek Wspierania Ekonomii Społecznej.
Pomysłodawcy albo osoby przymierzające się do założenia przedsiębiorstwa społecznego, by ruszyć z działalnością i ją rozwijać, potrzebują instytucjonalnego wsparcia. Pomagają w tym Ośrodki Wsparcia Ekonomii Społecznej (OWES). W naszym regionie są to:
- Tarnobrzeski Ośrodek Wspierania Ekonomii Społecznej (TOWES)
- Rzeszowski Ośrodek Wsparcia Ekonomii Społecznej (ROWES)
- Podkarpacki Ośrodek Wsparcia Ekonomii Społecznej (POWES)
- Podkarpacki Regionalny Ośrodek Wsparcia Ekonomii Społecznej 2.0 (PROWES 2.0).

Na tarnobrzeskim przykładzie przyjrzyjmy się zadaniom i ofercie podkarpackich OWES-ów.
Odpowiedź na lokalne potrzeby
Tarnobrzeski Ośrodek Wspierania Ekonomii Społecznej jest prowadzony przez partnerstwo Tarnobrzeskiej Agencji Rozwoju Regionalnego SA i Stowarzyszenia na rzecz Rozwoju Powiatu Kolbuszowskiego „NIL”. Swoje wsparcie kieruje do osób fizycznych, podmiotów ekonomii społecznej (PES), przedsiębiorstw społecznych (PS), zainteresowanych założeniem i/lub prowadzeniem, rozwinięciem działalności w sektorze ekonomii społecznej.

– W tym momencie naszym wsparciem objętych jest ponad 100 podmiotów ekonomii społecznej i przedsiębiorstw społecznych. Zajmują się one m.in. organizacją wydarzeń kulturalnych i widowisk, działalnością np. rekreacyjno-sportową czy związaną z usługami prozdrowotnymi, gospodarką odpadami, w tym zbierają odpady inne niż niebezpieczne oraz odzyskują surowce z materiałów segregowanych. Prowadzą także usługi związane z zagospodarowaniem terenów zielonych, spawalnicze i ślusarskie, zajmują się przetwórstwem przemysłowym. Jak widać, zakres ich funkcjonowania jest bardzo szeroki i zawsze wynika z potrzeb zaistniałych w środowisku lokalnym. Dbamy o to, by zaspokajane były realne lokalne potrzeby – opowiada Ewelina Mysłek, kierownik projektu TOWES.

Precyzyjny system
Oprócz wsparcia finansowego, które TOWES oferuje przedsiębiorstwom społecznym, ogromnie ważna jest pomoc animacyjna, szkoleniowa i doradcza. – Tworzymy zgrany wielozadaniowy zespół naczyń połączonych. Praca osób na poszczególnych stanowiskach zazębia się, tworząc przyczynowo-skutkowy związek prowadzący od osoby fizycznej, zgłaszającej się do projektu, do utworzenia i funkcjonowania PES lub PS – opisuje Ewelina Mysłek.
Jak to wygląda? Animator pracujący w terenie rozmawia z osobami zainteresowanymi pozyskaniem środków na już istniejące PES czy PS, jak i z osobami fizycznymi, które dopiero chcą uruchomić społeczną firmę. Następnie, gdy pomysły się skonkretyzują, ich autorzy przechodzą pod opiekę doradców, którzy dobierają odpowiednie formy wsparcia.


Twój ruch!
W ogłaszanych przez TOWES naborach otwartych na wsparcie PES i PS może wziąć udział każda osoba z subregionu 2 woj. podkarpackiego (tj. sześciu powiatów: dębickiego, strzyżowskiego, ropczycko-sędziszowskiego, mieleckiego, tarnobrzeskiego i m. Tarnobrzeg), która jest zdecydowana sięgnąć po oferowaną pomoc finansową. Jeśli pomysł na społeczny biznes zostanie pozytywnie oceniony przez niezależnych ekspertów, podpisywana jest umowa i przekazane zostają środki. – Oczywiście również na tym etapie nie pozostawiamy tych podmiotów bez opieki. Nadal do dyspozycji są doradcy kluczowy i biznesowy, którzy ułatwiają prowadzenie działalności danego podmiotu – podkreśla Ewelina Mysłek.
Wsparcie finansowe jest przyznawane na utworzenie i utrzymanie miejsca pracy. Zatem, po pierwsze, z tych pieniędzy przedsiębiorca kupuje pełne wyposażenie stanowiska, na którym będzie wykonywała obowiązki nowo przyjęta osoba. Po drugie, z tych funduszy wypłacane jest dla niego wynagrodzenie.
Każdy podmiot posiada też doradcę do spraw reintegracji, który nowo zatrudnionym pracownikom oferuje wsparcie psychologiczne, terapeutyczne w formie konsultacji indywidualnych lub warsztatów z zakresu wybranych umiejętności życiowych. Czasami konieczne jest podniesienie określonych kompetencji społecznych, np. umiejętności komunikacji czy rozwiązywania konfliktów, a także w zakresie zarządzania budżetem.
– Przedsiębiorstwa społeczne działają pro bono, a robią naprawdę bardzo ciekawe i niezwykle potrzebne rzeczy. Nie do przecenienia jest to, że osoby potrzebujące wsparcia znajdują w PES-ach zatrudnienie i odzyskują swoje miejsce w społeczeństwie – podsumowuje Ewelina Mysłek.
Agata Rokita
Projekt: Tarnobrzeski Ośrodek Wspierania Ekonomii Społecznej (TOWES)
Wartość projektu: ok. 27 mln zł
Dofinansowanie z UE: ok. 23 mln zł
Projekt TOWES trwa od stycznia 2024 r. do końca grudnia 2029 r.
Nie możemy stracić ani chwili
Jestem przekonany, że damy radę. Mamy doświadczenie, dobry zespół i świadomość, jak wielka jest stawka.
Od planów do wdrożeń
Trzy pierwsze lata wdrażania
programu Fundusze Europejskie dla Podkarpacia to duży sukces.
U wrót Bieszczad
Nowoczesny hotel w sercu natury może działać odpowiedzialnie i efektywnie. Hotel Arłamów konsekwentnie rozwija model oparty na OZE.
Przepis na zmianę
Makarony Polskie stworzyły innowacyjną linię Novelle – dopasowaną m.in. do potrzeb osób z cukrzycą czy dbających o formę.
Z pasji do pomocy i pracy
Lokalne inicjatywy pokazują, że biznes może zmieniać życie osób zagrożonych wykluczeniem.
Odbudowa życia
Monika Zamorska udowadnia, że dzięki wsparciu OWES powstają miejsca pracy i nowe szanse rozwoju.
Jak połączyć misję z biznesem
Czy można prowadzić firmę, która nie tylko zarabia, ale też zmienia lokalne społeczności?
Ekonomia społeczna w praktyce
Jak sprawić, by przedsiębiorstwo społeczne nie tylko powstało, ale też przetrwało i się rozwijało? Rozmowa z Joanną Lewicką.
REGIOSTARS 2026: Pokaż swój projekt całej Europie!
Komisja Europejska ponownie nagrodzi najlepsze projekty współfinansowane z funduszy UE.
