Recepcja inspirowana historią

W Parku Etnograficznym w Kolbuszowej powstaje nowa przestrzeń dla turystów inspirowana projektami odbudowy polskiej wsi sprzed ponad stu lat.

Park przyciąga zwiedzających przez cały rok. Odbywają się tu lekcje muzealne, warsztaty, pokazy, wystawy i duże wydarzenia plenerowe, takie jak Prezentacje Twórczości Ludowej Lasowiaków i Rzeszowiaków czy Święto Matki Bożej Zielnej. Coraz większy ruch turystyczny wymaga jednak odpowiedniej obsługi i dobrze przygotowanego zaplecza.

Wygodniej dla zwiedzających

Właśnie temu służy projekt „Zachowanie dziedzictwa kulturowego i podniesienie atrakcyjności turystycznej regionu poprzez rozbudowę Parku Etnograficznego Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej – Recepcja Parku Etnograficznego Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej”.

W ramach inwestycji powstają trzy obiekty: budynek recepcji, budynek toalet oraz wiata. Nowa recepcja spełni kilka funkcji jednocześnie. Znajdą się w niej kasy, punkt informacji, sklep muzealny i przestrzeń, w której będzie mogło schronić się przed deszczem lub słońcem około 50 osób. Powstanie też więcej toalet, w tym dostosowanych do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Zaplanowano również wypożyczalnię strojów, dzięki której goście będą mogli zrobić sobie pamiątkowe zdjęcia w klimacie dawnej wsi. Otwarcie tej części spodziewane jest przed nowym sezonem turystycznym 2027 r.

– Nowa recepcja pozwoli nam sprawnie obsługiwać dużą liczbę zwiedzających – podkreśla Katarzyna Dypa, dyrektorka Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej. – To ważne szczególnie przy rosnącym z roku na rok ruchu turystycznym oraz dużych wydarzeniach plenerowych, kiedy jednego dnia odwiedzają nas setki osób. Chcemy, żeby goście od początku czuli, że trafili do miejsca dobrze przygotowanego, dostępnego i przyjaznego.

Inspiracja sprzed ponad stu lat

Najciekawszy w projekcie jest jednak jego punkt wyjścia. Nowe budynki nie będą przypadkową współczesną dobudową. Ich forma została zainspirowana katalogami wydanymi w czasie I wojny światowej: „Odbudowa polskiej wsi. Projekty chat i zagród włościańskich…” oraz „Odbudowa polskiego miasteczka. Projekty domów…”. Publikacje te ukazały się nakładem Wydawnictwa Obywatelskiego Komitetu Odbudowy Wsi i Miast w Krakowie w latach 1915 i 1916.

Katalogi powstały w czasie, gdy wiele polskich wsi i miasteczek zostało zniszczonych przez wojnę. Architekci przygotowywali wtedy projekty domów, stodół, stajni i zagród, które miały pomóc w odbudowie kraju, ale jednocześnie chronić charakter polskiego krajobrazu. Nie chodziło tylko o postawienie nowych budynków. Ważne było zachowanie proporcji, prostoty, swojskości i harmonii z otoczeniem.

Do tych właśnie wzorów nawiązuje kolbuszowska inwestycja. Recepcja i wiata czerpią z opracowań Józefa Kabana „Chata dla włościanina na 11-20 morgach” oraz „Stodoła dla włościanina na 3-6 morgach”. Budynek toalet odwołuje się natomiast do projektu „Stajni” Mariana Łobodzińskiego z 1916 r.

Współczesna koncepcja strefy wejściowej została opracowana przez architektów Piotra Turkiewicza oraz Jacka Bardana. Za ostateczny kształt projektu odpowiada firma S.T. Architekci z Rzeszowa.

Komfort, dostępność i ekologia

Recepcja będzie czymś więcej niż zapleczem dla turystów. Stanie się miejscem pierwszego kontaktu z opowieścią o dawnej wsi – zaprojektowanym tak, by odpowiadać na potrzeby dzisiejszych gości, a jednocześnie przypominać o myśli architektów, którzy ponad sto lat temu chcieli odbudowywać Polskę mądrze, pięknie i z poszanowaniem lokalnego krajobrazu. Inwestycja ma również wymiar ekologiczny i użytkowy. W budynkach zastosowane zostaną rozwiązania podnoszące standard energetyczny, a ogrzewanie zapewni m.in. powietrzna pompa ciepła.

Projekt: Zachowanie dziedzictwa kulturowego i podniesienie atrakcyjności turystycznej regionu poprzez rozbudowę Parku Etnograficznego Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej – Recepcja Parku Etnograficznego Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej
Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027
Całkowita wartość projektu: ok. 6 946 557 zł
Dofinansowanie z Funduszy Europejskich: 3 400 000 zł

Andrzej Szoszkiewicz